Nękanie przez byłego partnera – jak uzyskać ochronę prawną?

Rozstanie nie zawsze kończy relację definitywnie. W praktyce naszej kancelarii coraz częściej spotykamy się z sytuacjami, w których byli partnerzy podejmują uporczywe próby kontaktu, śledzenia czy wywierania presji emocjonalnej. Takie zachowania mogą wyczerpywać znamiona przestępstwa określanego jako stalking.

W poniższym artykule wyjaśniamy, kiedy nękanie przez byłego partnera staje się przestępstwem, jakie prawa Ci przysługują oraz jakie kroki prawne podjąć, aby uzyskać skuteczną ochronę i odzyskać spokój.

Kiedy zachowanie byłego partnera staje się przestępstwem?

Zgodnie z art. 190a Kodeksu karnego, nękanie jest czynem zabronionym, jeśli wzbudza u pokrzywdzonego uzasadnione poczucie zagrożenia, poniżenia, udręczenia lub istotnie narusza jego prywatność.

Zgodnie z literą prawa (art. 190a k.k.):

• § 1. Kto przez uporczywe nękanie innej osoby lub osoby dla niej najbliższej wzbudza u niej uzasadnione okolicznościami poczucie zagrożenia, poniżenia lub udręczenia lub istotnie narusza jej prywatność, podlega karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 8.
• § 2. Tej samej karze podlega, kto, podszywając się pod inną osobę, wykorzystuje jej wizerunek, dane osobowe lub inne dane identyfikacyjne, wyrządzając jej szkodę majątkową lub osobistą.
• § 3. Jeżeli następstwem powyższych czynów jest targnięcie się pokrzywdzonego na własne życie, sprawca podlega karze od 2 do 15 lat pozbawienia wolności.
• § 4. Ściganie przestępstwa nękania następuje wyłącznie na wniosek pokrzywdzonego.

Typowe przejawy stalkingu po rozstaniu

W praktyce prawniczej spotykamy różnorodne działania, które składają się na nękanie przez byłego partnera. Do najczęstszych przykładów należą:

• Wielokrotne telefony, SMS-y i wiadomości przez komunikatory mimo wyraźnego sprzeciwu.
• Uporczywe wysyłanie e-maili oraz nękanie w mediach społecznościowych.
• Śledzenie lub kontrolowanie aktywności pokrzywdzonej osoby w internecie.
• Nachodzenie w miejscu zamieszkania, pracy, na siłowni lub w innych miejscach publicznych.
• Rozpowszechnianie nieprawdziwych informacji w celu naruszenia dobrego imienia.
• Kierowanie gróźb oraz stosowanie szantażu emocjonalnego.
• Podszywanie się pod pokrzywdzoną osobę w celu wyrządzenia jej szkody.

Kluczowe dla uznania tych zachowań za przestępstwo jest to, czy wywołują one u Ciebie realne poczucie zagrożenia lub istotnie naruszają Twoją prywatność. Każda sprawa wymaga indywidualnej analizy prawnej.

Czytaj więcej: Odszkodowanie za nękanie – co grozi za nękanie innej osoby?

Jak sobie pomóc? Kroki prawne krok po kroku

1. Zabezpiecz dowody nękania

Podstawą skutecznego działania jest zgromadzenie materiałów potwierdzających stalking. Dowodami w sprawie o nękanie przez byłego partnera mogą być:

• Zrzuty ekranu wiadomości (SMS, Messenger, WhatsApp).
• Nagrane rozmowy (możesz nagrać rozmowę, w której uczestniczysz, bez informowania o tym drugiej strony).
• Historia połączeń telefonicznych oraz kopie wiadomości e-mail.
• Dokumentacja medyczna od psychologa lub psychiatry, potwierdzająca wpływ nękania na Twój stan zdrowia.
• Zeznania świadków, którzy widzieli nachodzenie lub nękanie.

2. Złóż zawiadomienie o możliwości popełnienia przestępstwa

Ponieważ stalking jest ścigany na wniosek, policja i prokuratura podejmą działania dopiero po Twoim zgłoszeniu. Zawiadomienie możesz złożyć na dwa sposoby:

1. Ustnie na komisariacie lub w prokuraturze: Funkcjonariusz sporządzi protokół, który należy uważnie przeczytać i w razie potrzeby uzupełnić przed podpisaniem.
2. Pisemnie: Możesz wysłać zawiadomienie listem poleconym lub złożyć je osobiście. Ta forma pozwala na precyzyjne opisanie chronologii zdarzeń i załączenie przygotowanych dowodów.

3. Złóż wniosek o środki zapobiegawcze

W sytuacji realnego zagrożenia należy skorzystać z instrumentów ochrony prawnej, takich jak:

• Zakaz zbliżania się do osoby pokrzywdzonej na określoną odległość.
• Zakaz kontaktowania się w jakiejkolwiek formie.
• Nakaz opuszczenia wspólnie zajmowanego lokalu.
• Zakaz przebywania w określonych miejscach.

Wniosek o takie zabezpieczenie musi zawierać uzasadnienie wskazujące na realne zagrożenie Twojego bezpieczeństwa.

Pomoc prawna w sprawach o stalking

Doświadczasz nękania? Nie musisz radzić sobie z tym problemem samodzielnie. Wsparcie doświadczonego adwokata pozwala zwiększyć skuteczność podejmowanych kroków i zapewnia poczucie bezpieczeństwa na każdym etapie postępowania.

Moja kancelaria oferuje kompleksową pomoc w sprawach o nękanie przez byłego partnera – od przygotowania profesjonalnego zawiadomienia, przez reprezentację przed organami ścigania, aż po występowanie przed sądem.

Artykuł powstał przy współpracy merytorycznej z Wiktorią Ruebenbauer.